Onlangs begeleidde Roger Schmetz Ruimte in Advies van Eveline Engels bij haar volgende stap en de verkoop aan Eiffel. Wij wensen Eveline, Ruimte in Advies en Eiffel heel veel succes samen!

Lees hier het volledige persbericht:

Eiffel neemt Limburgs adviesbureau Ruimte in Advies over (consultancy.nl)

Wij wensen u fijne feestdagen!

Het jaar 2021 is alweer bijna voorbij. Een in alle opzichten bijzonder jaar. Wij kijken terug op vele fijne contacten en zijn blij met de ondersteuning die wij onze relaties hebben kunnen bieden. Wij bedanken u graag voor de prettige samenwerking en het in ons gestelde vertrouwen.

Wij wensen u allen prettige feestdagen en een gelukkig en gezond nieuwjaar toe!

Familiebedrijven investeren in duurzaamheid omdat ze zich verantwoordelijk voelen voor toekomstige generaties. Dat is de belangrijkste conclusie van een nieuw onderzoek van Nyenrode Business University en adviesbureau RSM.

“Anders dan niet-familiebedrijven, laten familiebedrijven zich minder leiden door externe factoren als financiers, wetgeving of concurrentie”, zegt hoogleraar Familiebedrijven & Bedrijfsoverdracht Roberto Flören, die vanuit Nyenrode Business University al bijna twintig jaar onderzoek doet naar familiebedrijven.

Het onderzoek van Flören laat zien dat de drijfveren voor duurzaamheid bij familiebedrijven hoofdzakelijk voortkomen uit innerlijke overtuiging en niet uit opgelegde urgentie. “Hierdoor drukken familiebedrijven hun duidelijke stempel op het duurzaamheidsbeleid van ondernemend Nederland”, vertelt Flören.

Structureel plichtsbesef

Voor hun studie gingen de onderzoekers in gesprek met circa 250 directeuren van Nederlandse ondernemingen. Daaruit blijkt dat familiebedrijven het stukken belangrijker vinden om bij te dragen aan maatschappelijke initiatieven dan niet-familiebedrijven. Denk hierbij aan sponsoring en aan het steunen van goede doelen.

Het zijn in het bijzonder de eigenaren van familiebedrijven die op dit vlak een belangrijke rol spelen. Ze voelen een sterke maatschappelijke verantwoordelijkheid en willen derhalve iets teruggeven aan de samenleving. “Dit sluit goed aan op duurzaam ondernemen, wat familiebedrijven betrekkelijk belangrijk vinden”, zegt Flören.

Zo is meer dan twee derde van de eigenaren van familiebedrijven (69%) bereid om dividend in te leveren voor investeringen in duurzaamheid. “De meeste familiebedrijven zien de langetermijnvoordelen en ervaren weinig belemmeringen om duurzaamheidsbeleid door te voeren”, aldus RSM.

Wel ontbreekt het familiebedrijven soms aan de juiste kennis. Bijvoorbeeld over hoe je het rendement van je duurzaamheidsinvesteringen kunt meten. Ook zouden sommige familiebedrijven gebaat zijn bij meer kennis over subsidiemogelijkheden. “Daarnaast vinden ze het lastig om de overgang naar duurzaam ondernemen gestructureerd aan te pakken”.

Duurzaamheidsranglijst

Niet alle familiebedrijven doorlopen even snel het verduurzamingsproces. “In het onderzoek hebben wij een duurzaamheidsindex ontwikkeld waardoor we familiebedrijven die ver gevorderd en succesvol zijn met duurzaamheid (koplopers) kunnen onderscheiden van de minder succesvolle (achterblijvers)”, legt Flören uit.

En wat valt op? Dat familiebedrijven met een hoge positie op de ranglijst hun duurzaamheidsbeleid hebben afgestemd op hun familiewaarden en op de wensen van hun klanten en werknemers. “Daarnaast zijn koplopers ervan overtuigd dat duurzaamheid op de lange termijn betere bedrijfsprestaties oplevert”.

Via consultancy.nl.

In de eerste helft van 2021 zijn meer dan 680 transacties gesloten in het mkb-segment, zo blijkt uit nieuw onderzoek. Zakelijke dienstverlening was met flinke voorsprong het meest actieve segment.

Waar in de hoogtijdagen van de coronacrisis de meeste deals in het mkb-segment (bedrijven met een omzet tot €30 miljoen) werden gesloten in de IT-markt, draaiden overnameadviseurs in de eerste helft van dit jaar vooral overuren met het sluiten van aan- en verkooptransacties in de zakelijke dienstverlening.

Zakelijke dienstverlening is een sector die onderverdeeld kan worden in tal van deelgebieden, waaronder accountancy, advocatuur, architectuur, communicatie, en niet te vergeten consultants. Volgens de nieuwste Overname Barometer van Brookz werden in het eerste halfjaar van 2021 meer dan 120 deals gesloten door zakelijke dienstverleners of investeerders die actief zijn in de branche.

 

Transacties in H1-2021 per sector

Volgens de database van Consultancy.nl werden tussen januari en juni van dit jaar tussen de 35 en 40 deals gesloten in de Nederlandse consultancymarkt. Ook werden tal van partijen ingelijfd door internationale spelers. Daarnaast waren serial kopers vrij actief in de eerste helft van 2021.

Volgens het rapport van Brookz, dat zich baseert op de inzichten van dealmakers van meer dan 250 fusie & overname-advieskantoren actief in het mkb-segment, lag de gemiddelde EBITDA-multiple van deals in de zakelijke dienstverlening op bijna 5. Hiermee zijn bedrijven in de sector duurder dan partijen in de automotive- of horecasectoren, maar relatief gezien goedkoper dan spelers in de IT, agrifood of e-commerce.

Gemiddelde EBITDA multiple per sector

Vooruitkijkend verwachten de ondervraagde overnameadviseurs dat de markt voor bedrijfsaankopen en -verkopen ook in het resterende halfjaar sterk zal blijven presteren. Een meerderheid van alle adviseurs (60%) denkt dat de overnamemarkt in de tweede helft van 2021 verder zal blijven aantrekken of op zijn minst stabiel blijft (37%). Slechts 3% van alle adviseurs denkt dat de markt verslechtert.

Vorige week kwam een ander rapport over de M&A-markt (van Grant Thornton) met een vergelijkbare bevinding en prognose.

Vooral investeerders spelen een aanjagende rol. Zij zijn bezig met een inhaalslag na een kalm 2020, waardoor 2021 voor hen “het drukste jaar ooit zal worden”, aldus ons en andere strategieconsultants.

Fusie- en overnamemarkt groeit hard door!

De fusie en overnamemarkt groeit hard door! De verwachtingen voor de overnamemarkt in het komende halfjaar zijn opnieuw positiever.

Recente onderzoeken – van onder andere Brookz – platform voor bedrijfsovername – laten zien dat de markt voor bedrijfsovernames goed op stoom is gekomen in 2021. Het aantal transacties blijft toenemen, de dealwaarden stijgen en de gemiddelde multiples zijn terug op het niveau van voor de coronacrisis. Vooral de sectoren IT, e-commerce, gezondheidszorg en farmacie zijn sterk. De sector transport & logistiek is terug op pre-corona niveau en nadert nagenoeg het recordjaar 2019. Ook in andere sectoren zien we een mooie groei. De sectoren horeca, toerisme, recreatie en detailhandel laten ten gevolge van corona helaas nog dalingen zien. Strategische partijen zijn momenteel de meest actieve kopers.

De belangrijkste criteria bij een verkoop zijn: de reputatie en de professionaliteit van de koper en goede verkoopvoorwaarden. Verder vinden MKB ondernemers het belangrijk dat de continuïteit van de onderneming gewaarborgd wordt en het verkoopproces voortvarend verloopt.

Hoe de overnamemarkt er in detail gaat uitzien in de tweede helft van 2021 blijft natuurlijk moeilijk te voorspellen. De vraag naar fusie of overname van specifieke ondernemingen blijft echter onverminderd groot.

Wilt u weten u of dit het juiste moment is om uw bedrijf te verkopen? Onze adviseurs staan u graag te woord, neem contact op via: 046 – 439 80 38 of info@conatum.nl.

Het aantal deals in de transport- en logistieke sector is weer terug op het niveau van voor de crisis. Dat blijkt uit een analyse van  collega overnameadviseur Match Plan.

In het eerste kwartaal van 2021 zijn meer dan tachtig deals gesloten. Dit aantal ligt hoger dan de eerste kwartalen van 2020 en 2019, en nadert nagenoeg het recordkwartaal uit 2019 (Q2-2019 telde 90 deals). Het onderzoek geeft aan dat er een aantal factoren ten grondslag liggen aan de hogere M&A-activiteit in de sector.

De wens om meer schaalgrootte te realiseren is de belangrijkste aanjager: Marktomstandigheden zijn uitdagend geworden sinds de start van de coronapandemie. Vooral transportbedrijven met opdrachtgevers in de sectoren leisure (bijvoorbeld horeca en evenementen), retail (non-food) en agrarisch (sierteelt) zijn hard geraakt, blijkt uit recente cijfers van de Rabobank.

Totaal aantal M&A transacties NL

Door de krachten te bundelen met branchegenoten kunnen transportbedrijven efficiënter opereren en indien nodig terugvallen op een meer solide financiële basis. Ook biedt het spelers meer financiële slagkracht om te investeren in thema’s die steeds belangrijker worden in de sector, zoals digitalisering, e-commerce en verduurzaming van de vloot.

Forse investeringen zijn nodig de komende jaren om bij te blijven met de markt, wat de consolidatieslag op zijn beurt weer zal versterken.

Een andere pijler van de groeiende M&A-activiteit is gedwongen verkoop. Doordat kleinere bedrijven het hoofd niet boven water kunnen houden zullen ze een mogelijke verkoop moeten overwegen. Voor grotere ondernemingen die openstaan voor acquisities zal deze ontwikkeling juist kansen bieden om verdere groei te realiseren.

Kopers komen steeds vaker uit het buitenland, zo blijkt uit de analyse. Dat is logisch, Nederland heeft een zeer volwassen, moderne en goed georganiseerde logistieksector vergeleken met de landen om ons heen. Door onze grote talenkennis en betrouwbare personeel zijn Nederlandse bedrijven populaire kandidaten voor overnames.

Eerder dit jaar concludeerde een ander M&A-adviesbureau dat het aantal overnames in de transport- en logistieksector ondanks de crisis op een stabiel niveau is gebleven.

Bron: Consultancy.nl

De kracht van Social Media

Wij geloven in de kracht van verbinden en delen onze kennis en ervaring graag met anderen. Het is onze ambitie om op persoonlijke en professionele wijze waarde toe te voegen aan het realiseren van de ambities van ondernemingen.

Steeds vaker delen wij relevante kennis, ontwikkelingen, nieuws, tips en wetenswaardigheden op ons vakgebied ook via Social Media. Onze volgers zijn er blij mee!

Volg ons ook: Conatum Bedrijfsadvies!

‘Belastingaanslag bij opvolging schrikbeeld voor familiebedrijf’ kopte het FD vandaag. Een onderwerp waarover wij eerder al onze zorgen uitten .

De lobby om de fiscaal vriendelijke overdracht van familiebedrijven te behouden draait op volle toeren. Ondernemers waarschuwen dat de continuïteit van hun bedrijf in gevaar komt als opvolgers eerst met de fiscus moeten afrekenen. Ambtenaren, wetenschappers en politici vinden de belastingfaciliteiten nu wel erg royaal.

In het kort:

  • KPMG-onderzoek waarschuwt voor de gevolgen van het versoberen van fiscale faciliteiten voor bedrijfsopvolging.
  • Familiebedrijven onderschrijven de risico’s die in het onderzoek worden gesignaleerd.
  • Wetenschappers zijn minder overtuigd van de noodzaak van belastingregelingen voor opvolging.

Kinderen die het familiebedrijf van hun ouders voortzetten, betalen op dit moment ongeveer 3,4% belasting zodra zij het bedrijf door vererving of schenking in handen krijgen. Dat schiet omhoog naar circa 41,5% als de huidige belastingregelingen voor bedrijfsopvolging volledig verdwijnen.

De verveelvoudiging van de belastingdruk komt uit een onderzoek van adviesorganisatie KPMG naar plannen om het mes te zetten in de fiscale faciliteiten voor bedrijfsopvolging. Een derde van de ondervraagde familiebedrijven vreest voor het voortbestaan van hun onderneming als die tegemoetkomingen verdwijnen. Een kwart zegt dan gedwongen verkoop te overwegen en 14% denkt dan uit Nederland te vertrekken. Meer dan de helft voorziet dat meer belasting betalen leidt tot minder werkgelegenheid en minder innovatie. Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van FBNed, een belangenorganisatie voor familiebedrijven.

‘Cadeau-effect’

Twee regelingen houden bedrijfsopvolgingen fiscaal uit de wind. De bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) biedt een ruime vrijstelling in de schenk- en erfbelasting. Daarnaast maken opvolgers van vennootschappen die een onderneming drijven gebruik van de doorschuifregeling (DSR). Hiermee stellen zij de inkomstenbelasting over schenkingen en erfenissen uit. Aan beide regelingen zijn voorwaarden verbonden, bijvoorbeeld voortzetting van het overgedragen bedrijf gedurende ten minste vijf jaar.

De regelingen liggen onder vuur. Ambtenaren van Financiën spraken vorig jaar van een ‘cadeau-effect’, omdat een groot deel van de fiscale faciliteiten overbodig zou zijn om de continuïteit van bedrijven te waarborgen. Uit onderzoek is gebleken dat bij 75% van de bedrijfsopvolgingen voldoende geld in de privé-nalatenschap zit om de schenk- of erfbelasting over het ondernemingsvermogen te betalen. In het rapport Bouwstenen voor een beter belastingstelsel adviseren de ambtenaren toelating tot de faciliteiten scherper af te bakenen en de tegemoetkomingen te versoberen.

Wij informeren u graag nader, ook over mogelijke gevolgen die een afschaffing van de regelingen voor kunnen hebben. Maak gerust een afspraak.

Originele link van het artikel: https://fd.nl/economie-politiek/1378961/belastingaanslag-bij-opvolging-schrikbeeld-voor-familiebedrijf-mhd1ca9TJCVi?utm_medium=email&utm_source=nieuwsbrief&utm_campaign=fd-middagnieuwsbrief&utm_content=1352431_45724_20210408

De coronacrisis leidt bij eigenaren van familiebedrijven tot meer zelfreflectie over hun eigen opvolging. Dat blijkt uit onderzoek van accountancybureau RSM en Nyenrode Business Universiteit. Het is te beschouwen als een blessing in disguise. Bedrijfsopvolging kost het midden- en kleinbedrijf jaarlijks zeker 6 miljard euro.

Nederland telt ongeveer 275.000 familiebedrijven, waarvan 86 procent twee tot tien medewerkers heeft (CBS, 2018). In het onderzoek ‘Corona en familiebedrijven’ werd de stelling ‘de huidige coronacrisis is voor mij persoonlijk aanleiding om eerder na te denken over mijn opvolging’ twee keer voorgelegd aan een onderzoekspanel van honderd ondernemers.

Het betrof in meerderheid eigenaren van grotere mkb-familiebedrijven. In april 2020 antwoordde slechts 8 procent hierop bevestigend. In juli 2020 was dit percentage al verdrievoudigd naar 24 procent. Waarschijnlijk sorteert de huidige lockdown een verder versterkend effect op de persoonlijke toekomstbespiegelingen van ondernemers. Deze crisis blijkt een periode van bezinning. Ondernemers realiseren zich dat het leven minder maakbaar is dan gedacht.

Onderschatting van het proces rond de bedrijfsoverdracht

Toch is dus nog altijd een ruime meerderheid van de ondernemers niet met het thema bedrijfsopvolging bezig. Dat geldt zelfs voor veel ondernemers die de pensioengerechtigde leeftijd naderen. Een van de redenen is onderschatting van wat er bij een bedrijfsoverdracht komt kijken. Nyenrode voerde in de periode 2015-2017 een uitgebreid onderzoek uit over (onder meer) bedrijfsopvolging in familiebedrijven. De belangrijkste uitkomsten zijn onverminderd actueel.

Ten eerste onderschatten bedrijfseigenaren enorm de duur van een gemiddeld opvolgingstraject. Men denkt aan anderhalf jaar, terwijl het in de praktijk vijf tot zeven jaar duurt. Bijna de helft van de ondernemers start het traject dan ook te laat. Wanneer je alles in een veel te korte tijd moet regelen, worden keuzes ad hoc gemaakt, na minimale communicatie met de verschillende belanghebbenden.

6 miljard euro schade door slecht geregelde bedrijfsopvolging

Dat heeft negatieve gevolgen voor de bedrijfscontinuïteit en innovaties. De jaarlijkse schade van slecht geregelde bedrijfsopvolgingstrajecten wordt geraamd op 6 miljard euro. Dit is nog afgezien van de emotionele schade, bijvoorbeeld door verscheurde families. Er zijn voorbeelden te over van voormalig bedrijfseigenaren die thuis zonder de kinderen bij de kerstboom zitten, met een verwijtende blik van hun partner op de koop toe.

Ondernemers wordt geadviseerd om in de aanloop naar een overdracht eerst na te gaan wat familieleden nu echt willen. Bespreek emoties voordat je fiscale discussies gaat voeren, terwijl de fiscaliteit natuurlijk wel moet kloppen. Zo zijn er diverse fiscale regelingen beschikbaar rondom bedrijfsoverdracht, met daaraan gekoppelde wettelijke termijnen. Deze kunnen leiden tot serieuze fiscale vrijstellingen.

Jaren uittrekken voor bedrijfsopvolging

Neem bijvoorbeeld de Bedrijfsopvolgingsregeling: als je opvolger niet drie jaar voor de bedrijfsoverdracht al op de loonlijst staat, dan kost dat fiscaal veel geld. Alleen al om die reden moet je jaren uittrekken voor een bedrijfsopvolging. Ook de bank moet je tijdig betrekken, want die moet – ruim voor het moment van kredietverlening – vertrouwen hebben kunnen opbouwen in de kwaliteiten van de voorziene bedrijfsopvolger.

Personeel hard nodig voor bedrijfscontinuïteit na crisis

De drie belangrijkste prioriteiten van een afzwaaiende directeur-eigenaar bij een bedrijfsopvolging zijn volgens onderzoek achtereenvolgens: de bedrijfscontinuïteit, harmonie binnen de familie en rendement op het vermogen; de oudedagsvoorziening.Het onderzoek meldt in dit verband opnieuw een opvallend effect van de coronacrisis bij noodlijdende bedrijven. Als het financieel mogelijk is, blijken veel afzwaaiende directeur-eigenaren bereid om in te teren op hun toekomstige oudedagsreserve om daarmee het personeel te kunnen behouden. Dat personeel is na de crisis waarschijnlijk hard nodig om de bedrijfscontinuïteit te borgen.

Coronacrisis zorgt voor uitstel van het bedrijfsopvolgingstraject

Emotionele blokkades vormen een andere reden waarom ondernemers de hete aardappel van de bedrijfsopvolging doorschuiven. Veel mensen vinden het niet fijn om eigenlijk de eindigheid van hun bestaan onder ogen te zien en toe te werken naar hun eigen misbaarheid. Directeur-eigenaren van familiebedrijven staan in het centrum van drie overlappende cirkels: die van het bedrijf zelf, de familie en het eigendom. Ineens ben jij na jouw eigen opvolging in al die domeinen niet meer de centrale persoon. Daarnaast zorgt een focus op de waan van de dag – zeker in deze coronacrisis – voor het uitstellen van het moment waarop wordt begonnen aan het bedrijfsopvolgingstraject.

Er wordt nog een praktisch advies meegegeven: Ga als afzwaaiende ondernemer niet zelf knutselen en schakel vroegtijdig advies in, maar weet wel zelf wat je wil. Vaak is de huisaccountant de belangrijkste persoon bij het regelen van de bedrijfsoverdracht. Maar accountants zijn vooral gewend in cijfers en structuren te denken. Vaak zie je dan constructies ontstaan die bedrijfseigenaren zelf niet aan hun familie kunnen uitleggen. Als de huisaccountant slim is, neemt hij een andere adviseur mee die gespecialiseerd is in het begeleiden van de meer emotionele kwesties van bedrijfsopvolging.

Bedrijfsopvolging: geen ruimte voor excuses

Winnaars hebben een plan, verliezers een excuus. Laat geen ruimte voor excuses: Het regelen van je opvolging is een belangrijke managementverantwoordelijkheid. Je ziet het einde van je loopbaan aankomen. Er is altijd wel een reden om er niet aan te beginnen: als het slecht gaat – misschien nu door de coronacrisis – ben je onmisbaar, als het goed gaat wil je er ‘juist nu’ bij blijven. Je moet voor jezelf nagaan wat jij eraan kan doen om het bedrijf goed over te dragen, binnen of buiten de familie.

Bron: Nyenrode Business Universiteit

Uw bedrijf verkopen, in deze tijd?

U heeft jaren hard gewerkt en een prachtig bedrijf opgebouwd. U denkt na over de verkoop van uw bedrijf. Misschien binnen de familie, aan uw kinderen of aan een derde. U denkt concreet na over uw toekomst, over de tijd dat u wilt gaan genieten, de tijd na uw drukke ondernemersbestaan. En dan zitten we opeens midden in een crisis. Hoewel u door de jaren heeft geleerd hoe er mee om te gaan, opnieuw onzekerheid. Laat u uw plannen los, wilt u nog even blijven ondernemen, langer doorgaan? Of toch de ingeslagen weg van een mogelijke verkoop van uw bedrijf doorzetten?

Wij geven enkele tips om tot een weloverwogen besluit te komen.

Overweeg of u de energie heeft om uw onderneming toekomstbestendig te maken

Ten gevolge van de crisis moet u misschien maatregelen nemen en langer doorwerken dan u had voorzien. Maatregelen om op zoek te gaan naar een andere klantbediening, nieuwe markten en om kosten te besparen. Dat vraagt veel van u en uw medewerkers. Als ondernemer staat u er niet alleen voor, maar u bent wel degene die de nieuwe richting uit moet zetten. Mogelijk hebt u binnen uw bedrijf medewerkers, die dit stokje van u kunnen overnemen. Of u kunt deze werven om de voor de onderneming van belang zijnde richting in te slaan. Als u er niet alleen voorstaat, geeft dat rust en tijd om stappen te zetten richting de verkoop van uw bedrijf.

Bepaal hoe u zelf betrokken wilt blijven na een overname

Als ondernemer hebt u uw onderneming succesvol uitgebouwd. U bent eigenaar, manager en financier. De vraag is of en op welke manier u zelf betrokken wilt en kunt blijven na de verkoop. Misschien past een rol op afstand met enige zeggenschap bij u in de eerste jaren. En wat betekent het voor u als de koper een deel van de verkoopsom schuldig blijft of er sprake is van een earn-out regeling? Goed om na te denken over wat bij u past.

Laat uw onderneming waarderen en bereid de verkoop goed voor

Het is goed om te weten wat uw onderneming waard is. Een deskundige ‘Business Valuator’ kan u inzicht geven in de waarde van uw onderneming. Hierbij wordt gekeken naar de toekomstverwachtingen van uw onderneming en de kasstroom. Verder kunnen voor de uiteindelijke verkoopprijs andere factoren een rol spelen, zoals synergievoordelen, financierbaarheid en ook de marktomstandigheden. Met een goede voorbereiding kunt u het unieke van uw onderneming tot waarde laten komen. Toch kan het zijn dat de waarde van uw onderneming door deze crisis lager blijkt dan u eerder had verwacht. Vraag uzelf af of dat voor u een reden is om langer door te werken en de verkoop uit te stellen.

Krijg inzicht in de minimaal benodigde verkoopopbrengst voor uw wensen en doelen

In een onderhandeling over de verkoop van een onderneming zullen partijen water bij de wijn moeten doen om tot een deal te komen. Naast het weten wat uw bedrijf waard is, is het voor de onderhandeling zinvol om te weten welke verkoopopbrengst u nodig heeft om levenslang al uw wensen in te kunnen vullen. Wellicht heeft u minder nodig dan de geschatte verkoopwaarde van uw bedrijf. Neemt u dan genoegen met een lagere verkoopopbrengst of werkt u liever nog een paar jaar door?

Wij helpen u graag bij de bedrijfsoverdracht en adviseren u daarbij zoals u van ons mag verwachten: persoonlijk en professioneel.